ks. prof. UKSW dr hab. Maciej Bała

Wprowadzenie do teologii naturalnej

J. Wojtysiak, Wprowadzenie do teologii naturalnej

J. Wojtysiak, Wprowadzenie do teologii naturalnej, Kraków 2013

Fundacja „Dominikańskie Studium Filozofii i Teologii” rozpoczyna nową serię wydawniczą, którą nazwano Libellus, czyli książeczka. Zamiarem pomysłodawców jest wydawanie książek, których celem nie będzie dobre prezentowanie się na półkach (duże, ładnie wydane), lecz takich, które będą poręczne, łatwe do czytanie (choć wymagające też trochę trudu), a przede wszystkim podejmujące ważne zagadnienia z dziedziny filozofii i teologii. Pierwszą z nich jest Wprowadzenie do teolgii naturalnej Jacka Wojtysiaka. Nikomu, kto choć pobieżnie śledzi polskie publikacje filozoficzne, nie trzeba przedstawiać autora, jego prace zarówno z dydaktyki filozofii (podręczniki do szkół), jak i z filozofii klasycznej i filozofii religii (chociażby jedna z ostatnich jego publikacji Spór o istnienie Boga) są  znane i bardzo cenione. Co wyróżnia Wprowadzenie do teologii naturalnej Wojtysiaka w wersji Libellus od innych podręczników z filozofii Boga czy teologii naturlanej? Przede wszystkim umiejętność syntezy i jasnego przedstawienia istoty każdego z omawianych argumentów. Autor pomija wiele niuansów i sporów, które od wieków towarzyszą klasycznym już argumentacjom za istnienie Boga, aby skoncentrować się na jasnej prezentacji materiału historycznego i wskazać na jego epistemologiczną wartość. I czyni to językiem na tyle przejrzystym, że można mieć nadzieją, że czytelnik odłoży Libellus na półkę rzeczywiście dopiera po lekturze całego dzieła. Wojtysiak dokonuje jasnego wyboru argumentacji – przede wszystkim omawia te klasyczne, takie jak argument ontologiczny, kosmologiczny, teleologiczny czy moralny, ale przy omawianiu każdego z nich czerpie  silnie z tradycji współczesnej, zwłaszcza filozofii analitycznej (co jest widoczne szczególnie w każdej nocie bibliograficznej na końcu rozdziałów). Świadomie pomija zarówno argumentacje z doświadczenia religijnego, ponieważ jego zdaniem przedmiotem tego doświadczenia jest Byt charakteryzowany przez religie, a nie przez filozofię, jak też argumentacje pragmatyczne, bo  te z kolei nie wykazują istnienia Boga, lecz ewentualne korzyści z przyjęcia religijnej postawy życiowej.  Na podkreślenie zasługują dwie omówione argumentacje, rzadziej występujące w polskich wprowadzeniach do filozofii Boga, a chodzi o argument epistemologiczny i metodologiczny. Jeden koncentruje się na ludzkim poznaniu, a drugi na czynnościach naukotwórczych. Ostatni rozdział – Dylematy teologii – jest godny polecenia wszystkim katechetom ( i nie tylko), bo z pewnością każdy słyszał już o stwarzaniu przez Boga kamienia, którego Sam nie będzie  w stanie podnieść czy o złu przeczącemu Jego dobroci i wszechmocy Boga. Libellus i w tych kwestiach może okazać się niezwykle pomocny, tym bardziej , że nawet format jego wydanie, a nie tylko treść, sugeruje, że jego miejsce jest w podręcznej kieszeni, a nie na pokrytej kurzem półce.


Spór o istnienie Boga

Nowa książka Jacka Wojtysiaka, Spór o istnienie Boga. Analityczno-intuicyjny argument na rzecz teizmu, Poznań 2012 jest doskonałym wprowadzeniem do  wielowiekowej dyskusji wokół problematyki istnienia absolutu.  Autor rozprawy swoja argumentację opiera na dwóch zasadniczych intuicjach: przygodności i racjonalności. Wskazując na ich zasadność formułuje hipotezy ontologiczne, które następnie poddaje wnikliwej weryfikacji.  Mozliwe są trzy rozwiązania: (1) kosmizm necesarystyczny, według którego świat jest bytem samowystarczalnym, a więc w sobie posiada rację swego istnienia; (2) kosmizm eksternalistyczny, w tek koncepcji świat nie jest bytem samowystarczalnym i racja jego (za)istnienia tkwi poza nim; (3) kosmizm kontyngencyjno-aracjonalny, tutaj świat nie jest bytom samowystarczalnym i nie posiada żadnej racji (ani w sobie, ani poza sobą) swego (za)istnienia – jego (za)istnienie stanowi „surowy fakt”. Ale tylko druga  hipoteza spełnia w pełni dwie zasadnicze intuicje – przygodności i racjonalności. Wojtysiak nie ogranicza się w swojej pracy do wskazania niepodważalnych, jego zdaniem, argumentów na rzecz teizmu (prototeizm), lecz formułuje i uzasadnia tezy dotyczące także relacji Boga do świata (kreacja), istoty absolutu (byt doskonały i osobowy), intuicji religii (absolut jako godny czci i objawiający się człowiekowi), a nawet wiarygodności objawienia chrześcijańskiego (protochrystologia). Metodologiczny warsztat Wojtysiaka budzi wielkie uznanie, tezy są jasno przystawione i doskonale uzasadnione, interesujące są także dodatki do każdego rozdziału, w których autor  przedstawia najczęściej współczesne (analityczne) dyskusje wokół omawianego tematu. Całość pracy wpisuje się oczywiście w nurt filozofii klasycznej.


Czy Bóg cierpi?

Wykład Czy Bóg cierpi?, Aktualność św. Tomasza z Akwinu, Pelplin, 28.01.2012.

Czy_Bog_cierpi


Modele Boga

Wykład: Modele Boga (wykład dla studentów GAKT w Gdyni)

modele_Boga


Powered by WordPress | Designed by Elegant Themes

Featuring Recent Posts WordPress Widget development by YD